اصطلاحات زورخانه ای
واژگان و تركيب هايي كه در ذیل آمده ، خاص گود مقدس زورخانه است. اين واژگان و تركيب ها اگر
چه مختص ورزشكاران است ولي بعضي از آنها در خارج از زورخانه نيز در محاورات روزانه
عمومي مورد استفاده قرارمي گيرد.
كهنه سوار و مرشد: مرشد به معنای ،راهنماوارشاد کننده است .مرشد را تا اوایل قاجاریه ،کهنه
سوار می نامیده اند ومسئولیت آنان تعلیم ورزشکاران بوده که امروزه به آن مربی می گویند.
پيش كسوت: كسوت در لغت به معني لباس است و در اصطلاح اهل تصوف به لباس فقر گفته مي شود
و چون غالب آداب و مراسم و اصطلاحات زورخانه از فتوت و فتوت از تصوف سرچشمه گرفته است
اين عنوان در زورخانه ها رايج شده است ولي در خارج از زورخانه نيز به كساني كه در امري سابقه
و تقدم دارند نيز اطلاق مي شود و معمولاً اين عنوان در زورخانه خاص ورزشكاران سابقه دار و كساني
است كه زودتر به كسوت جوانمردي و پهلواني ، در آمده اند.
پيش قدم: اين عنوان مرادف پيش كسوت است و از اصطلاحات فتيان (جوانمردان) است كه اعراب آن را
كبير، شيخ، مقدم، قائد و رأس الحرب مي گويند و فارسي زبانان آن را به پيشقدم تعبير كرده اند.
پيش خيز: اين اصطلاح كه فعلاً تا حدي متروك است و به ندرت گفته مي شود؛ تركيبي است در برابر
پس خيز و اين دو طبقه كساني بوده اند كه در گذشته در جلو و عقب اسب رجال و بزرگان حركت
مي كرده اند و پيش خيزان مأمور بازكردن راه و از طبقه شاطرها (دوندگان) بوده اند ولي در
زورخانه ها عنوان پيش خيز مخصوص جوانان نورس و پر حرارت و نوچه هاي فوق العاده علاقمند
به ورزش بوده است.
نوچه: به جوانان ورزشكار كشتي گيري اطلاق مي شود كه در زورخانه مخصوصي تحت تعليم قرار
مي گيرند و شاگرد پهلوان بخصوصي هستند.
نوخاسته: به جوانان و نوچه هايي اطلاق مي شود كه دايره عمل ورزشي و هنر شيرين كاري خود
را وسعت داده و براي ارائه هنر و حريف طلبي در كشتي به زورخانه هاي ديگر هم مي روند.
ساخته: اين واژه به كسا ني اطلاق مي شود كه در اثر كوشش در ورزش اندام برازنده و با تناسب
پيدا كرده بطوري كه تماشاي اندام انها تحسين برانگيز است.
صاحب زنگ و صاحب ضرب: در گود مقدس پهلواني و صاحب كسوتي مورد احترام ورزشكاران است.
به هنگام ورود اين گروه بسته به مقامشان ، مرشد به ضرب يا به زنگ زند و اگر پهلوان قدر باشد به
ضرب و زنگ هر دوزند و اگر پهلوان از سلاله سادات باشد يا مقام پهلواني كشوري داشته باشد
صلوات هم مي فرستند.
پهلوانان صاحب تاج: مقصود از پهلواناني است كه بعد از وصول به مقام پهلواني از طرف پيشوايان
طريقت
وپيران دليل به اجازه استفاده از تاج فقر (كلاه نمدي) می شدند .
وارد كردن: اصطلاحي است براي احترام گذاشتن به پيشقدمان و پهلوانان و صاحب كسوت موقع
ورود به زورخانه كه عبارت است از زدن ضرب و زنگ و اداي صلوات و خوشامد گفتن.
عرض سلام خدمت تمامی دوستان ورزشکار